Tradhisi Kirap Encek Nganten Ing Dhusun Grenjeng Sraturejo, Bojonegoro

Riska Sundarwati
Journal article Jurnal Online Baradha • 2015

Download full text

Abstract

TRADHISI KIRAP ENCEK NGANTEN ING DHUSUN GRENJENG SRATUREJO, BOJONEGORO Riska Sundarwati, Dra. Suwarni, M.Pd Pendidikan Bahasa dan Sastra Daerah (Jawa) Fakultas Bahasa dan Seni Universitas Negeri Surabaya Riskasundarwati1993@gmail.com                                                                                                  Abstrak                               Tradhisi Kirap Encek Nganten (TKEN) minangka salah sawijine tradhisi kanggo wujud rasa syukure masyarakat Grenjeng marang Gusti Pangeran kang wis paring panen rendhengan arupa pari lan asil bumi liyane, kasarasan, sarta kaslamatan tumrap  para warga. TKEN dilaksanakake ing dina Senin Pon. Punjering panliten kang bakal dijlentrehake sajrone panliten iki yaiku: (1) Kepriye mula bukane TKEN ing Grenjeng (2) Kepriye tatarakit lan makna kang kinandhut sajrone TKEN (3) Apa wujud ubarampe lan makna kang kinandhut sajrone TKEN (4) Apa fungsi/piguna kang kinandhut sajrone TKEN (5) Kepriye owah gingsire TKEN. Tujuan panliten umum kanggo nggambarake kepriye TKEN ing Grenjeng Sraturejo, Baureno, Bojonegoro. Dene tujuwan khusus saka panliten iki yaiku: (1) Ngandharake mula bukane TKEN (2) Ngandharake tatarakit lan makna kang kinandhut (3) Ngandharake wujud ubarampe lan makna (4) Ngandharake fungsi/piguna (5) Ngandharake owah gingsire TKEN.                 Teori folklor saka Danandjaja digunakake kanggo mawas wujud folklor. Sajrone panliten iki kanggo ngandharake ngenani makna nggunakake teori semiotik Pierce. Kanggo ngandharake piguna nggunakake teorine Bascom, dene kanggo ngandharake ngenani owah gingsire nggunakake pamawase Koentjaraningrat lan Sukarman. Panliten iki  nggunakake metodhe dheskriptif kualitatif. Dhata kasebut dipikolehi kanthi cara metodhe lan teknik observasi, wawancara lan dokumentasi. Tatacara nganalisis dhata sajrone panliten iki nggunakake open coding, axial coding, lan selective coding.                 Asil panliten TKEN iki ngandharake ngenani mula bukane TKEN ing Grenjeng, yaiku ing jaman biyen Prabu Lembu Amisena lan permaisurine yaiku Kanjeng Ratu Lebdasari dipakunjara dening patihe kanthi asma Patih Jaya Singa. Nalika kekarone kasil metu saka pakunjaran, banjur dikirap ngubengi Grenjeng dening para prajurit lan warga. Urut-urutan tatarakit TKEN yaiku diwiwiti ngresiki Dhusun Grenjeng lan dipungkasi adicara langen tayub. Ubarampe-ubarampe kang ana sajrone TKEN iku cacahe ana 28 kayata encek nganten, encek sega, lan liya-liyane.                 Fungsi/piguna saka TKEN yaiku: (1) Minangka sistem proyeksi (2) Minangka sarana pangesahan pranata-pranata lan lembaga-lembaga kabudayan (3) Minangka sarana panggulawenthah, (4) Minangka piranti kanggo meksa lan ngawasi supaya aturan bebrayan tansah diugemi, (5) Kanggo nguwatake rasa solidaritas sosial, (6) Fungsi kanggo pelestarian budaya, (7) Fungsi hiburan, (8) Fungsi ekonomi. Owah gingsire sajrone TKEN iku dijalari saka loro faktor. Faktor saka njero kang njalari owah gingsire tradhisi yaiku discovery lan invention, dene faktor saka njaba yaiku anane difusi lan akulturasi.

Metrics

  • 97 views
  • 64 downloads

Journal

Jurnal Online Baradha

Jurnal Online Baradha merupakan jurnal online Program Studi S-1 Pendidikan Bahasa dan Sastra Jawa... see more